Hen phế quản là bệnh viêm đường hô hấp mạn tính, gây co thắt và tăng tiết đờm gây tắc nghẽn và hạn chế luồng khí ra vào phổi. Đồng thời xuất hiện các triệu chứng hô hấp như khò khè, khó thở, nặng ngực và ho. Các triệu chứng này thay đổi theo thời gian về cường độ, thường xảy ra vào nửa đêm hoặc gần sáng, có thể tự hồi phục hoặc dùng thuốc.
1. Đặc điểm của bệnh hen phế quản
- Hen phế quản có thể xảy ra ở mọi lứa tuổi (ở trẻ em, thanh thiếu niên, người lớn và người cao tuổi).
- Bệnh hen phế quản là bệnh không lây nhiễm. Tuy nhiên, nhiễm trùng đường hô hấp do vi rút, cúm, cảm lạnh có thể gây ra các cơn hen phế quản. Ở trẻ em, bệnh hen phế quản thường liên quan đến dị ứng, nhưng bệnh hen phế quản ở người trưởng thành thì thường ít do dị ứng hơn.
- Khi bệnh hen phế quản được kiểm soát tốt, bệnh nhân hen phế quản có thể hoạt động thể lực như tập thể dục bình thường.
- Hen phế quản có thể kiểm soát tốt nếu bệnh nhân tuân thủ điều trị.
2. Nguyên nhân gây ra bệnh Hen phế quản
- Yếu tố di truyền: chiếm 50% - 60%.
- Yếu tố môi trường:
+ Dị nguyên trong nhà: Mạt bụi nhà, nấm mốc, lông thú như: chó, mèo…
+ Dị nguyên ngoài nhà: Bụi đường phố, phấn hoa, hương khói hóa chất, ô nhiễm môi trường ...
+ Nhiễm khuẩn đường hô hấp do virus, vi khuẩn…
+ Nghề nghiệp: Nghề may, sơn, hóa chất ...
+ Thức ăn: Trứng, hải sản và phụ gia thực phẩm.
+ Thuốc: Aspirin
+ Khói thuốc lá
- Các yếu tố khác: Nội tiết, Stress, gắng sức, thay đổi thời tiết, mùi vị, đặc biệt là khi tiếp xúc với các yếu tố nguy cơ trên sẽ kích phát cơn hen phế quản.
3. Phòng ngừa bệnh Hen phế quản
Nguyên tắc điều trị và phòng ngừa bệnh hen phế quản là cần hạn chế tối đa việc tiếp xúc với các tác nhân gây dị ứng như:
- Vật nuôi, mạt nhà, gián, cây trồng và phấn hoa, ẩm mốc, khói thuốc, hóa chất, một số loại thức ăn.
- Tránh tiếp xúc với lông của vật nuôi: chó, mèo, chim cảnh…
- Đeo khẩu trang khi ra đường: để tránh các khói bụi, khói thuốc lá, hóa chất độc hại trong không khí…
- Kiêng các loại thực phẩm dễ gây dị ứng: Tôm, cua, đồ chiên nướng, rượu bia… thuộc nhóm dễ gây dị ứng.
- Dọn dẹp nhà cửa: Thường xuyên lau dọn nhà cửa, hút bụi bẩn, giặt giũ chăn, ga, gối, đệm để tiêu diệt các loại vi khuẩn, ký sinh trùng gây bệnh.
- Thực đơn hàng ngày cần bảo đảm cung cấp đầy đủ những dưỡng chất cần thiết như chất đạm, chất béo, chất xơ... Ngoài ra, có thể bổ sung thêm các thực phẩm tăng sức đề kháng cho cơ thể, đặc biệt là các loại trái cây giàu Vitamin C như: cam, bưởi, chanh...
- Rèn luyện thể dục thường xuyên cũng là cách phòng ngừa bệnh hen phế quản rất tốt. Tuy nhiên, tránh tập luyện lâu ngoài trời lạnh hoặc tập quá sức bản thân.
- Giữ ấm cơ thể khi thời tiết trở lạnh.